6 ноября 2013 г.   Главная О газете Персонал Контакты Башинформ
Иҡтисад // Тышҡы бәйләнештәр

Ата-бабалар ере
06.03.07


       Атырау ҡалаһы - Ҡаҙағстанда шул уҡ исемле
       өлкәнең "баш ҡалаһы", уның исеме "ата-бабал ар ере" тигәнде аңлата. Ҡаҙағстан тураһында бик тә ҡыҙыҡ хикәйәт бар, нисек кенә сәйер б улмаһын, хикәйәт был илдең иҡтисади потенциа лын һүрәтләй.
       Борон-боронда Хоҙай ерҙе халыҡтар араһында
       бүлгән. Ҡаҙаҡ бындай "милеккә бүлеүгә" һуңл аған. "Ни өсөн?", - тип һораған Хоҙай. "Минд ә ҡунаҡтар булды, ә ҡаҙаҡ өсөн был изге". "Һ инең киң күңеллелегең һәм ҡунаҡсыллығың өсөн
       мин һинең халҡына үҙем өсөн ҡалдырған ерҙе бүләк итәм".
       Хикәйәт хәҡиҡәткә нигеҙләнгән. Үтә лә ҡимм әт бүләк. Бөгөнгө көндә Ҡаҙағстан тауҙар, ди ңгеҙҙәр, күлдәр, йылғалар, дала һәм урмандар , тәбиғәт ресурстары запасына бай ул. Уның з апастары буйынса ил донъяла алтынсы урында т ора. Ҡаҙағстанда 155 ятҡылыҡ, таш һәм һоро к үмер, ҡайнар һәүерташтың 102 ятҡылығы бар. Н ефть, газ, титан, магний, ҡурғаш, уран, алты н һәм башҡа төҫлө металл запастары ҙур. Ҡаҙа ғстан вольфрам, хром һәм фосфор запастары бу йынса донъяла беренсе урында тора, дөйөм тим ер рудаһы запастары буйынса - һигеҙенсе. Ҡаҙ ағстанда шундай райондар бар, уның ерендә Ме нделеев таблицаһындағы бөтә матдәләр ҙә бар.
       Атырау өлкәһе тураһында һүҙ алып барғанда,
       һис шикһеҙ, уны ил тажындағы иң эре "ынйы" тип атап була. Һәр хәлдә лә, Атырау илдең не фть баш ҡалаһы. Илдең сығарылған дүрт миллиа рд тонна нефть запасының 2,5 милиард тоннаһы
       тупланған 88 урында нефть табыла. Бында бал сыҡ, калий тоҙо, төҙөлөш өсөн ҡом, аҡбур, аш
       тоҙо һәм башҡалар сығарыла. Атырау өлкәһен бай тип кенә әйтеп булмай, ул әҙәм ышанмаҫлы ҡ бай. Әммә бөгөнгө көндә бындай тәбиғәт бай лыҡтары булыуы ғына аҙ, донъя иҡтисадының се ймал ҡушымтаһы ғына булып ҡалмаҫ өсөн уларҙы
       эшкәртә лә белергә кәрәк. Хәҙерге донъя мен ән юғары технология идара итә.
       Ә был Ҡаҙағстандағы кеүек үк, айырым алған да Атырау өлкәһендә лә тейешенсә түгел, әммә
       Башҡортостанда артығы менән.
       Март башында республиканың рәсми делегация һы һәм эшлекле даирә вәкилдәренең Атырау ҡал аһында сәфәре уҙҙы. Уның сиктәрендә Ҡаҙағста н бизнес-даирә вәкилдәренең "Башҡортостан Ре спубликаһының нефть һәм газ ҡорамалдары" күр гәҙмәһендә Башҡортостан продукцияһы менән та нышыу мөмкинлеге булды. Бында нефть, нефть х имияһы, нефть һәм газ, геофизик ҡорамалдар, торба үткәргес төҙөлөшө һәм ремонты, машина эшләү өлкәһендә эшләгән Башҡортостан компани ялары продукциялары урын алған ине. Былар ба рыһы ла - "Витязь" машиналар эшләү компанияһ ы", "Өфө моторҙар эшләү производство берекмә һе", "Красный пролетарий", "Стәрлетамаҡ стан октар эшләү заводы", "Ойо-Гео-Импульс-Интерн ешпл" асыҡ акционерҙар йәмғиәттәренең эше.
       Башҡортостандың "Квантор" компанияһы Ҡаҙағ станда 1999 йылдан эшләй, "Стәрлетамаҡ-М.Т.Е ." был ил баҙарына үҙ продукцияһын күп йылда р оҙата, атап әйткәндә, Кустанайға, "Техноло г" күптән инде ҡаҙаҡ коллегалары менән партн ерҙарса мөнәсәбәт булдырған, "ОЗНА" компания һының Ҡаҙағстан предприятиелары менән йыл һа йын әйләнеше 200-250 миллион һум тәшкил итә.
       Ғөмүмән алғанда, Ҡаҙағстан Башҡортостандың
       элекке һәм эшлекле сауҙа партнеры булып тор а һәм республика менән әүҙем хеҙмәттәшлек ит кән илдәр тиҫтәһенә инә.
       Сауҙа әйләнеше ассортиментында - продукция ның йөҙҙән ашыу төрө. Башҡортостан Ҡаҙағстан ға нефть продукты, химия сәнәғәте продукты, гербицид, минераль ашламалар, кальцийлы сода , каучук, быяла, төҙөлөш материалдары, транс порт техникаһы, аҙыҡ-түлек тауарҙары һәм баш ҡа изделиелар ҡуя.
       Республика Ҡаҙағстандан ҡара һәм төҫлө мет алл продукты, минераль ашламалар производств оһы өсөн сеймал, он һәм иген ала.
       Башҡортостандың 250 предприятиеһы һәм ойош маһы тышҡы сауҙа эшмәкәрлеге менән шөғөлләнә
       һәм, һис шикһеҙ, был сәфәрҙән һуң ике яҡтан
       да партнерҙар һаны артасаҡ.

Ольга Зацепина.
Материалдарҙы күсереп баҫҡанда (тулыһынса йәки өлөшләтә)
"БАШвестЪ" гәзитенә һылтанма яһау мотлаҡ.
НОВОЕ В РАЗДЕЛАХ
Сәйәсәт Иҡтисад Социум Мәҙәниәт Хоҡуҡ Спорт

Первая интернет-газета республики Башкортостан "БАШвестЪ"
"БАШИНФОРМ" мәғлүмәт агентлығы тарафынан сығарыла
E-mail
gazeta@bashvest.ru
Телефоны
(347) 272-93-65
(347) 273-32-62
 
(347) 272-48-00
(347) 273-14-83
Мөхәрририәттең фекере автор фекере менән тап килмәүе лә ихтимал